ON TOP OF EVERYTHING

ON TOP OF EVERYTHING

Tôi ngồi nghe em nói, cảm nhận độ lì và sự quyết liệt của em trong từng câu chữ, và hiểu rằng em sẽ thành công trong đời. Khoan hãy nói chuyện kiến thức trải nghiệm gì, sự khác biệt lớn nhất của người thành công và kẻ không thành công, cho dù có bất kỳ hỗ trợ hay nguồn lực kiểu gì, chính là đây, SỰ CHỦ ĐỘNG, SỰ QUYẾT LIỆT, ĐỘ LÌ LỢM không chịu thua trước bất kỳ hoàn cảnh, trở lực, hay thử thách nào. Cứ như là cái máy ủi thông minh và hiên ngang, họ lao tới no matter what - bất chấp mọi khó khăn phía trước. Em là một trong rất ít những người Việt trẻ có khí chất mà tôi từng gặp. Ở họ, có tinh thần chiến binh, tự động viên, tự truyền cảm hứng cho bản thân mà chẳng bao giờ kêu gào chờ ai giúp cả. Số đông còn lại, được xã hội dạy xếp hàng, ngồi im chờ người khác hỏi.

Có lẽ là khoản cách thế hệ, và các bạn trẻ bây giờ được sinh ra, nuôi dưỡng trong gấm vóc lụa là chăng? Ở cái khoảng tuổi già chát như trái vả trái sung, tôi tự nhận là mình máu hơn các bạn mấy triệu lần. Gì mà lề mề, lan man, lơ ngơ, lông bông, trôi dềnh dàng như lục bình mà chả có một mảnh mục tiêu hay mục đích nào. Đụng vào thì nói trên trời, hay ho, so deep nhưng không hề make sense - hợp lý. Chỉ cho làm thì toàn lý trấu lý do, concern - quan ngại, đổ thừa, sợ này hãi nọ. Emo - cảm xúc tiêu cực thì nháo nhào lên bờ xuống ruộng. Chia sẻ, động viên, follow up - theo dõi nhắc nhở mấy người không là thành full-time job, mất thời gian, phí sức của bao người.

Tính tôi nói thật, vì chẳng còn chỗ nào cho những lời hoa mỹ ỉ ôi. Bạn trẻ Việt Nam mà thế, thì quốc gia này ì ạch đến bao giờ?

Hồi xưa làm tập đoàn bên Úc, tôi rảnh lắm, vì chỉ cần xài 1/4 thời gian là mọi việc đã xong. Còn lại, tôi sáng tạo, bày trò, nghĩ ra đủ thứ để mang lại giá trị hay ho hơn cho khách hàng, đối tác. Lúc nào cũng dẫn dắt, lúc nào cũng on top of everything - giữ thế chủ động với mọi thể loại danh sách công việc cần làm. Và đã bày, thì gạt phăng phăng lao tới, lao ra làm cho dậy sóng. Không có ở đó đong đưa, ngẩn ngơ, so deep gì hết á.

Và đừng nói với tôi về zen, về sống chậm, về cân bằng, rồi gắn cái mác sang trọng của tâm linh lên sự kém hiệu quả của bản thân. Người cân bằng, người zen là người cực kỳ hiệu quả. Họ có độ tập trung cao ngất, nhìn xa, thấy rõ, và hiểu thấu tại sao họ đang làm việc họ đang làm. Họ chiến đấu không mệt mỏi vì những điều tốt đẹp. Họ làm nhanh, làm nhiều, quyết liệt, dứt khoát một cách hết sức ung dung.

Vậy đi. Ai thấy mình còn chưa on top of everything thì lo mà dọn dẹp lại cuộc đời, dọn dẹp cho hết những ngổn ngang do chính bản thân mình bày biện.

Nguồn: Nguyễn Phi Vân

TaiTran về Tư duy công việc cho U40

Being sharp - learning how to learn

BEING SHARP

Bạn nhắn tin hỏi, chị ơi sao em thấy cách chị nhìn vấn đề và phân tích rất sharp – nhạy bén. Chị có thể chỉ em làm thế nào để được vậy không.

Thật ra, chuyện đó ai cũng làm được. Tôi chưa bao giờ giỏi giang hơn ai nên cũng chẳng có bí mật ghê gớm gì. Giờ chia sẻ với các bạn cách tôi tư duy thế này để bạn thử xem có hợp với dáng bạn không.

Cách giáo dục của Việt Nam mình, là dạy theo môn. Và các môn này giúp gì cho ai thế nào khi đụng thực tế thì học xong cả lũ vẫn ngẩn ngơ chẳng khi nào hiểu được. Khi chúng ta học mà không có ngữ cảnh để áp dụng, và không có thực hành để ghi nhớ, thì kiến thức đương nhiên là trôi hết. Do đó, học rất giỏi, nhưng làm chưa chắc đã bằng ai.

Khi hiểu ra được điều này, môn đầu tiên tôi học là learning how to learn – học cách học. Và cách học mà nhiều nước Bắc Âu đang đứng vị trí hàng đầu về sáng tạo đang áp dụng là học qua hiện tượng – phenomenal learning, hay còn gọi là  problem-based learning – học bằng cách giải quyết vấn đề. Với cách tiếp cận này, mình bắt đầu từ một vấn đề cần giải quyết, từ một hiện tượng đang xảy ra mà ta chưa hiểu hết, ví dụ như robot đang thay thế dần con người và dự đoán đến năm 2030 thì 52% giờ lao động trên thế giới này là do robot đảm nhiệm. Khi nghe một hiện tượng hay vấn đề như thế mà không hiểu tại sao, ta cần bắt đầu tìm hiểu và học những kiến thức để lý giải được hay tìm ra được gỉai pháp tương ứng. Trong hiện tượng trên, ta bắt đầu học automation – tự động hoá là gì, tại sao lại có sự xuất hiện của tự động hoá, robot thay thế con người ở những đoạn lao động nào và trong những ngành nghề nào, 4.0 là gì, các công nghệ đang phát triển làm thay đổi thế gới trong thế kỷ 4.0 là gì, ngoài tự động hoá thì các công nghệ còn lại sẽ ảnh hưởng đến trật tự kinh tế xã hội thế nào, vậy con người có thất nghiệp hết không, con người sẽ sống ra sao, và sẽ phải làm gì để thích nghi và chuẩn bị cho hoàn cảnh mới, các kỹ năng sinh tồn mới cho thế kỷ 21 là gì, người thích nghi thì sao mà không thích nghi thì sao, thế giới sẽ về đâu khi loài người không thích nghi được nữa, vấn nạn xã hội có thể là gì, giải pháp cho vấn nạn đó có thể là gì, vv và vv.

Khi học trong bối cảnh như thế, luôn để cho đầu óc mở để đặt câu hỏi mới, thực tế, dễ hiểu, giải đáp ngay những thắc mắc trong hiện tại, giúp chúng ta nhớ lâu và ứng dụng được. Khi bạn train não luôn ở trạng thái tư duy problem-based, nhìn vấn đề, phân tích, đặt câu hỏi, tìm lời giải từ nhiều góc nhìn, không để cho thiên kiến chen lấn vào làm mờ mắt và cố chấp, thì tự nhiên mình thành sharp – nhạy bén. Đó là khi ta kết nối được tất cả những gì chúng ta hiểu biết và cần hiểu biết lại với nhau trong một ngữ cảnh chung, hết sức khách quan, không chủ quan đưa ra kết luận mà chủ động đặt câu hỏi để tìm ra giải pháp khả thi nhất. Trở lực duy nhất để có thể trở thành nước, mềm mại, len lỏi, kiếm tìm và chạm vào điểm đến, chính là bạn.

Con người, với mớ dĩ vãng và kiến thức cũ kỹ, cùng một đống ego ngã mạn chính là trở lực lớn nhất. Khi ta chỉ vin vào thiên kiến của bản thân, khi ta không tư duy problem-based và mở lòng lắng nghe, tìm hiểu tất cả những nẻo đường mà ta thật ra vô cùng mờ mịt, thì làm sao kết nối quá khứ, hiện tại, tương lai? Làm sao kết nối kiến thức và thực tế? Cuối cùng, học là để ứng dụng hay chỉ để đi thi? Trong thế kỷ 21 này, học phải là cách tiếp cận rất đường phố, kiểu phenomenon-based như thế, rất đời, rất thực chứ không còn academic – quá lý thuyết cao cao sáo rỗng được nữa rồi. Học là thực hành ngay, là pilot – thực nghiệm ngay xem nó có kết quả không, và nếu không thì thử đi thử lại cho đến khi làm được.

Khi cho phép bản thân lớn lên qua quá trình tìm hiểu thử nghiệm một cách khách quan như vậy, ta đương nhiên trở nên nhạy bén. Nhạy bén, là khả năng nắm bắt, phát hiện và thích ứng, xử lý nhanh đối với những yếu tố mới, những yêu cầu mới. Nhạy bén đòi hỏi một quá trình tập luyện, và đòi hỏi thái độ luôn sẵn sàng đón nhận cái mới, học hỏi, thử nghiệm, dung nạp mọi ý kiến khác biệt một cách hết sức khách quan.

Source: Phi Thanh Vân fb